ISO 9001:2015 Risk Temelli Düşünme ve Risk Odaklı Proses Yaklaşımının Anlaşılması

Bazı kişilerce ISO 9001:2015 standartıyla birlikte geldiği sanılan fakat her zaman ISO 9001 kalite yönetim sisteminin içerisinde bulunan "Risk Temelli Düşünme" kavramının 2015 revizyonunda nasıl ele alınması gerektiğini inceliyoruz.

Eski versiyonda risk odaklı proses yaklaşımı düzeltici ve önleyici faaliyetler kapsamında planlanıyordu. Ancak fark uygunsuzluk (risk) gerçekleştikten sonra tedbir almak yerine ISO 9001:2015 ile birlikte önceden planlamak, risk derecelerini belirlemek ve önlemlerini almak ve sorumlularını belirlemek olarak değişti.

Buna göre ISO 9001:2015 ile birlikte şekil değiştiren düzeltici faaliyetler, bundan sonra risk aksiyon prosesi içerisinde ele alınmak zorunda. Üstelik bu proses ISO 9001:2015 gereğince artık zorunlu bir proses olarak karşımıza çıkmaktadır.

Burada yapılması gereken öncelikle riskleri derecelendirmek için bir yol ve yöntemler belirlemek (eski adıyla prosedür veya talimat) ve bu sürece göre riskleri sınıflandırmaktır.

Bu amaçla çoğunlukla;

RİSKİN GERÇEKLEŞME SAYISI X RİSKİN ETKİSİ = RİSK DERECESİ formülü kullanılabilir.

Belli periyodlar içerisinde gerçekleşen risk sayısı ile riskin firmayı doğrudan mı dolaylı yollardan mı ve ne ölçüde etkilediği bir puanlama cetveliyle belirlenmelidir. Elde edilen RİSK DERECESİ yine aynı süreçte hazırlanan renk skalasına karşılı gelen değerlendirmeyle birlikte riskin derecesinin 1. ci mi, 2. derece mi olduğu bu süreçte tanımlanmış olmalıdır.

Risk temelli düşünmenin temel yapısı ve mantığı ISO 9001:2015 sınırları içerisinde budur. Risk odaklı düşünmenin temelindeyse mutlaka işletmede ele alınan her sürecin mutlaka risklerinin önceden belirlenerek değerlendirilmesi, değerlendirme öncesi ve sonrası aynı risk aksiyon planında açık şekilde anlatılmalıdır.

Detaylı olmamakla birlikte risk temelli düşünme ve risk odaklı proses yaklaşım ve yönetimini anlayabilmek amacıyla örnek ISO 9001:2015 risk aksiyon planı dosyasını inceleyebilirsiniz. Eminim inceledikten sonra konu daha iyi anlaşılmış olacaktır.

Örnek ISO 9001:2015 örnek risk analizlerine http://adlbelge.com/iso-9001-2015-risk-analizi-degerlendirme-ornegi bağlantısından ulaşabilirsiniz.